کد خبر: ۱۶۳۱۹
تاریخ انتشار: ۳۱ مرداد ۱۴۰۰ - ۰۹:۰۴
عرفان انتظار در فرهنگ عاشورا(2): کربلا مقدمه ظهور است/ میراث امام حسین (ع) برای فرزندش مهدی (عج)
کربلا مقدمه ظهور و طلیعه دار تشکیل حکومت جهانی مهدوی است و این فرهنگ هر سال و هر قرن ، پویاتر و فعال تر و زنده تر و باشکوه تر از قبل ، گذشته و حال را به آینده مطلوب و زمان موعود و جامعه محتوم متصل می سازد و امیدهای منتظران را پربارتر و بارورتر می سازد.

به گزارش خبرنگار گروه غدیر و مهدویت خبرگزاری شبستان، اگرچه آنچه در عاشورای حسینی سال 61 هجری رخ داد در ظاهر، روا داشتن مصائب و جنایات بی‌شمار بر خاندان رسالت و حزن و ماتم ابدی شیعه بر آن مصائب است اما اگر در باطن آن تامل کنی زیباترین تصاویر از عرفان را می بینی، عرفانی که به زیبایی تمام در فرموده حضرت زینب کبری (س) یعنی «ما رأیت الا جمیلاً» رخ نمایانده است و چه بسا همین عرفان است که این واقعه را الی‌الابد در قلب ها مانا کرده است. از این رو، به مناسبت فرا رسیدن ایام محرم حسینی و به منظور بررسی جلوه های عرفان منتظرانه و زمینه ساز ظهور در نهضت سالار شهیدان (ع) در سلسله گفتگوهایی با حجت الاسلام دکتر «رحیم کارگر»، عضو هیات علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی و استاد مرکز تخصصی مهدویت این مسئله را به بحث و بررسی گذاشته ایم که در ادامه مشروح بخش دوم آن تقدیم حضورتان می شود:

حجت الاسلام کارگر درباره ارزش های نهفته در فرهنگ عاشورا، اظهار کرد: فرهنگ عاشورا، فرهنگی است آکنده از باورها، ارزش ها، هنرها، ادبیات ، رفتارها و هنجارها ، دانش ها و نمادهای مرتبط با امام حسین(ع) و حماسه کربلا و عاشورائیان که در طی 14 قرن از نسلی به نسل دیگر و از شهری به شهر دیگر و از قرنی به قرن دیگر ساری و جاری بوده و میراث گرانبهایی از انسانیت و شهامت و شجاعت و حریت و استقامت و .. را منتقل کرده است.

این کارشناس مهدوی ادامه داد: باشکوه ترین ، کامل ترین و فراگیرترین فرهنگ دنیا ، همین فرهنگ عاشورایی است که ضمن بزرگداشت حماسه عاشورا و یادبود عزیزترین مظلومان عالم ، آکنده از لایه ها و سطوح مختلف فرهنگ و پیام آور حق گرایی و خدا باوری ، عرفان و معنویت ، آینده نگری و آینده سازی ، تولی و تبری دینی ، ظالم ستیزی و مظلوم یاوری و ... است. در واقع می توان فرهنگ عاشورایی را بعد دیگری از انتظار منجی موعود دانست که در آن منتظران ، آماده قیام و برپایی نهضتی شبیه نهضت کربلا علیه ظالمان و ستمگران و در راستای تحقق اهداف و آرمان های حماسه خونین حسینی هستند.

کربلا مقدمه ظهور است.

وی تاکید کرد: به همین جهت کربلا مقدمه ظهور و طلیعه دار تشکیل حکومت جهانی مهدوی است و این فرهنگ هر سال و هر قرن ، پویاتر و فعال تر و زنده تر و باشکوه تر از قبل ، گذشته و حال را به آینده مطلوب و زمان موعود و جامعه محتوم متصل می سازد و امیدهای منتظران را پربارتر و بارورتر می سازد. فرهنگ عاشورایی برخاسته از حماسه عاشورا و وجود مقدس و نورانی حضرت اباعبدالله الحسین (ع) و یاران باوفایش است که این یاران و اصحاب در طول تاریخ تکثیر شدند و تبدیل به میلیون حسینی گشتند که شعارشان «خداگرایی در پرتو ولایت حسینی» است.

عضو هیات علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی در ادامه بیان کرد: يكي از ويژگي‌ها و اوصاف برجسته امام حسين (ع) _ كه در طول حيات گران قدرش، جلوه‌گر بود ـ حرّيت، آزادمردی و آزادگي آن حضرت (ع) از یوغ هر نوع ظلم و فساد و باطل و ... انقطاع کامل الی الله و جدایی از ماسوی الله بود. اين روحيه باعث شده بود كه امام (ع)، در اوج عرفان و کمال و فناء فی الله قرار گرفته و به هيچ وجه زير بار هیچ غیر امر غیر خدایی و هیچ زور و ستم نرود و با جبّاران و فاسدان و فاجران و طاغیاني چون معاويه و يزيد و... سازش نكند.

جلوه های آزادمردی در سیره حسینی (ع)
وی در ادامه گفت: آن حضرت (ع) آزادمرد و صاحب كرامت و بزرگي بود كه با قاطعيت در جواب برادرش محمد حنفيه فرمود: «يا اخي! والله لولم يكن في الدنيا ملجأ و لامأوي لمّا بايعت يزيد بن معاوية»؛ «ای برادر! به خدا اگر در تمام اين دنياي پهناور، پناهگاه و قرارگاهی نداشته باشم، هرگز با يزيد پسر معاويه بيعت نخواهم كرد».

وی اضافه کرد: امام حسين (ع) را به درستی سرور و سالار آزادگان (سيدالاباء) جهان می‌گويند. آزادگی، شأنيی از مراتب عالي انساني و كمالات روحي است كه جز با عظمت روح، مجاهدت نفساني و گسستن از تعلّقات دنيوي، به دست نمی‌آيد. امام حسين (ع) حقيقت حریت و والا مرتبگی و در عین حال عبودیت خدا را در حماسه كربلا، به تمام معنا تفسير كرد. ایشان انسان عارف و سالکی است كه در این تاريخ طولانی و براي همة نسل‌ها، الگوي انسانیت و معنویت و آزادگی است؛ چرا كه در هيچ حال، به خواري و زبوني و ذلت تن نداد.آزادگی، امری اخلاقی و عرفانی و برتر از آزادی است و در واقع نوعي حريّت انساني از تعلقات و موانع غیر خدایی و قيد و بندهاي ذلّت آور و حقارت بار است.

منطق و شعار سالار شهیدان (ع)

حجت الاسلام کارگر تاکید کرد: اين منطق و شعار سرور آزادگان حسين بن علی (ع) و ياران آزاده او است كه: "بهای آزادگی را بايد پرداخت، اما تن به ذلت و پستی نبايد داد». به همين جهت در كربلا به سپاهيان خصم خطاب كرد و فرمود: «و يحكم يا شيعة آل ابي سفيان! ان لم يكن لكم دين و كنتم لاتخافون المعاد، فكونوا احراراً في دنياكم…‌" ؛ «واي بر شما‌ اي ياران آل ابوسفيان اگر دين نداريد و از آخرت نمي‌ترسيد؛ لااقل در دنيا آزاد مرد باشيد». در واقع حریت و آزادمردی امام حسین (ع) ، همان کمال گرایی و معنویت خواهی ایشان است که ارتباط و پیوند مستقیمی با معاد و رستاخیز و عالم حشر و نشر دارد و تنها اهل تقوا و آخرت هستند که می توانند حر و آزاد مرد باشند ؛ یعنی از همه قید و بندها و زنجیرهای طاغوتی و مفسده آمیز و ظالمانه و فاسقانه ، رها و آزاد باشند.
وی افزود: علائلی می نويسد: «حسين (ع)، شخصي است كه چون از هر سوی كوه وجودش، فراز شوی، به ستيغ بزرگی رسی؛ تا آنجا كه او را مركز برخورد بزرگواری‌ها با يكديگر و مجمع يكتايی‌ها می‌يابی؛ زيرا بی‌گمان هر كس از سرچشمه عظمت نبوي و فضيلت فاطمی فراجوشيد، نمونه بي‌همتاي عظمت و عزّت انسان خواهد شد و از آيات بيّنات به شمار خواهد رفت. ياد او، ياد يك شخص نيست؛ ياد انسانيت جاويدان است» .

خواری مرگ در مقابل آزادمردی حسین بن علی (ع)


این کارشناس مهدوی در ادامه ابراز کرد: امام حسین (ع) خود به خوبي اين شخصيّت و ويژگي برترش را بيان كرده است؛ آنجا كه فرمود: «…‌‌شأن و شخصيت من برتر از آن است كه از مرگ بترسم … ‌‌من از مرگ نمی‌ترسم و بلند همت‌تر از آنم كه از ترس مردن، ذلت را برخويشتن برگزينم. مگر شما جز كشتن من كار ديگری می‌توانيد انجام دهيد؟ آفرين بر مرگ در راه خدا كه با مرگ در راه او، نمي‌توانيد مجد و عزّت و شرف مرا نابود سازيد…‌‌».
حجت الاسلام کارگر افزود: يكي از مسلمانان علاقه مند به امام حسين (طرماح)، حضرت اباعبدالله را چنين توصيف می‌كرد: «آقايي و كرامت در سرشت و نژاد او است. آقا و آزاد مرد است و داراي سعه صدر كه خداوند او را براي انجام بهترين امور به اينجا رسانده است…‌» .مسلم بن عقيل ـ اين پيام رسان نهضت حسينی ـ بزرگ‌ترين افتخار خود را حريت و آزادگي می دانست: «اقسمت لااقتل الا حرّا و ان رأيت الموت شيئا نكراً» ؛ «سوگند خورده‌ام كه جز با آزادگی كشته نشوم؛ هر چند مرگ را چيز ناخوشايندی می‌بينم».
وی تاکید کرد: این تجلیات و زیبایی های عرفانی نه تنها در وجود مقدس امام زمان (عج) بلکه در فرهنگ انتظار هم به تمام و کمال وجود دارد. حضرت مهدی (عج)، به یقین امامی است که بیعت هیچ طاغوت و ستمگر و جائر و فاجری بر کردن ندارد و زیر یوغ هیچ حاکم فاسد ظالم نرفته و به تمام معنا با حریت و آزادمردی و انقطاع از ما سوی الله و فانی در حق زندگی مخفیانه و در غیبت دارد تا زمانی که ظهور کند و ریشه ظلم و فساد و بی دینی و هرزگی و تباهی و لهو و لعب و ستم و طاغوتی گری را بر چیند. این امر در فرهنگ انتظار هم کاملا به چشم می خورد و انسان منتظر و جامعه منتظر ، جامعه ای حر و آزاد از تعلقات همه قدرت های شیطانی و دجال گونه حاکم بر جهان و رها و خالص از هر نوع ذلت و وابستگی و تعلق و سرسپردگی و بندگی و تقلید کورکورانه و حقارت اجتماعی و فلاکت سیاسی است!

امام مهدی (عج)؛ جلوه حریت حسینی (ع)

حجت الاسلام کارگر بیان کرد: همان گونه امام حسين (ع) مظهر عزّت و افتخار بود و زير بار بيعت و سازش با طاغوت زمان نرفت، امام مهدی (عج) نيز در اوج عزّت و سربلندی زندگی می‌كند و جلوه‌گاه تام و تمام افتخار و عزّت مندی است؛ به طوری كه در هيچ وقت و برهه ای، بيعت هيچ ستمگر و ظالمی را بر عهده ندارد و آزاد و سر افراز از همه قيد و بند‌ها است. براساس روايات فراوان، قائم قيام می‌كند، در حالی كه بيعت هيچ كس بر عهده او نخواهد بود (يقوم القائم و ليس في عنقه بيعة لأحد ). امام صادق نيز فرمود: «قائم زماني كه قيام كند، بيعت، پيمان و عهد هيچ كس را بر گردن ندارد».امام حسن مجتبی (ع) فرموده است: «هر يك از ما مطابق حكمت خدا در گردنش برای طاغوت زمانش بيعتی هست، به جز قائم».
وی ابراز کرد: رهبر و امامی كه وظيفه مبارزه نهايی با گروه باطل و نابودی طاغيان و جبّاران را بر عهده دارد، از هر قيد و بندی آزاد است و هيچ گردنكش و ستمگری بر او امر و نهي نمی‌كند و تسلّط ندارد. چنين امامی بر اوضاع و احوال زمان‌ها آگاه است و در اوج عزّت و حريّت و عرفان و تسلیم و بندگی خدا و در نهایت زهد و پارسایی و ورع زندگي می‌كند. بعد از قيام خود نيز اين عزّت و آزادگی را به همه ارزانی خواهد داشت و دشمنان حق را ذليل خواهد كرد.
حجت الاسلام کارگر اضافه کرد: خود آن حضرت (عج) در توقيع شريف می‌نويسد: «من وقتی كه قيام می‌كنم، بيعت هيچ يك از طاغوت‌هاي زمانه در گردنم نيست».آن حضرت (عج) نه تنها، زير بار بيعت هيچ حكومت ظالمانه و جابرانه‌ای نرفته و در اوج عزّت و افتخار زندگی می‌كند؛ بلكه خود عزيز كننده اسلام و مسلمين و خوار كننده دشمنان است؛ چنان كه در دعای افتتاح از خداوند می‌خواهيم: «اللهم انا نرغب اليك في دولة كريمة تعزّ بها الاسلام و اهله و تذلّ بها النفاق و اهله»؛ «خدايا! از تو اميد داريم كه دولت با كرامت امام زمان را به ظهور آوري و اسلام و اهلش را با آن عزّت بخشي و نفاق و اهل آن را ذليل و خوار گرداني». در دعاي ندبه نيز امام زمان (عج) را چنين خطاب مي‌كنيم: «اين مُعزّ الاولياء و مُذلّ الاعداء»؛ «كجاست آن عزّت دهندة دوستان و خوار كنندة دشمنان». همچنين مي‌گوييم: «اين قاصم شوكة المعتدين»؛ «كجا است آن حاكم قدرتمندی كه شوكت و عزّت تجاوزگران را در هم می‌شكند».
حجت الاسلام کارگر تاکید کرد: فرهنگ انتظار هم فرهنگ حماسه و عرفان ؛ فرهنگ معنویت و حریت ؛ فرهنگ انقطاع الی الله و رهایی از ماسوی الله ؛ فرهنگ عزت و حقیقت و فرهنگ خدایی بودن و طاغوت ستیزی است. هیچ منتظر صالحی در هیچ زمان از عمر خود دست بیعت به هیچ طاغوتی نمی دهد و زیر بار هیچ ظلم و ستمی نمی رود و هیچ وقت آلوده فساد و دجال گری نمی شود و اموری که امروز از بعضی افراد و احزاب و گروه ها و... دیده می شود ، نشان دهنده این است که آنان در صف یزیدیان و دجالان و باطلان و مفسدان قرار دارند ؛ نه در صف مصلحان منتظر و عارفان خدا باور و خداگرا و رهروان راه حضرت حسین شهید (عج) که حریت و آزادمردی و رهایی از قید و بند طاغوت و طاغوت مسلکی و فساد و آلودگی و زندگی خبیثانه را به همه منتظران تاریخ نشان داد و راه را برای رسیدن به جامعه عدل مهدوی فراهم ساخت.
وی در ادامه گفت: فرهنگ انتظار و زندگی منتظرانه ، یعنی زندگیی سالکانه و عارفانه ای که آکنده از صلابت و شهامت و عزت و حریت و دوری و رهایی از ذلت و حقارت و وابستگی و دریوزگی سیاسی و فرهنگی و اقتصادی است. فرهنگ انتظار ، فرهنگ حق و عدالت و طهارت و سلوک الی الله با نهایت تسلیم و خشوع و خضوع در محضر حق تعالی و اوج افتخار و قدرت نمایی و عزت مندی در برابر هر امر غیر خدایی ...!
وی در پایان خاطرنشان کرد: امروز فقط اتباع یزید و پیروان دجال هستند که چشم به نظام های فاسد و فاجر و باطل دنیا گشوده اند و جامعه منتظر ما را آلوده کرده و فکر و ذهن برخی را تباه نموده اند. اینان در دنیا و آخرت از دشمنان مکتب عاشورا و فرهنگ انتظار مهدویت هستند و خواهند بود و فرجامی جز ذلت و نابودی و فلاکت اخلاقی و فرهنگی در انتظارشان نیست! امروز جامعه منتظری سربلند و پیروز و سعادتمند است که در طریق فرهنگ عاشورا، پیرو و مطیع کامل امام خود باشد و با تمام وجود و با همه امکانات و اخلاقیات و ارزش ها و هنرها و ... خود را آماده یاری و پیروزی او بکند.
نام:
ایمیل:
* نظر:
پربحث ترین